Sinema dünyasının önde gelen yönetmenlerinden James Cameron, ‘Avatar: Fire and Ash’ filminin vizyona girmesi öncesinde, yapay zeka (YZ) teknolojilerine dair kaygılarını dile getirdi. Kariyeri boyunca ‘The Abyss’ ve ‘Terminator 2: Judgment Day’ gibi yapımlarla görsel efekt ve teknolojik inovasyonun sınırlarını zorlamış olan Cameron, bu birikimiyle YZ’nin gelecekteki potansiyel risklerine farklı bir perspektif sunmaktadır. Özellikle ‘Terminator’ serisiyle YZ’nin kontrol dışı gelişimine dair uyarıları uzun yıllar önce yapmış bir isim olarak, günümüzdeki gelişmelerin hızına dikkat çekmektedir.

Cameron’ın ifadesine göre, güncel YZ tartışmalarının odak noktasında ‘hizalama problemi’ yer almaktadır; bu durum, sektörde ‘Skynet Problemi’ olarak da anılmaktadır. Hizalama, YZ sistemlerinin insanlık yararına işleyecek şekilde tasarlanması, eğitilmesi ve kısıtlanması anlamına gelmektedir. Ancak yönetmen, bu temel prensibin uygulanmasında ciddi bir sorun olduğunu belirtmektedir: YZ’nin ‘insanlık için iyi’ olanı tanımlayan merciin kim olacağı belirsizliği. Bu konuda net bir uzlaşının olmaması, YZ’nin gelecekteki yönünü belirlemede kritik bir engel teşkil etmektedir.

Asıl zorluk, insan toplumlarının etik ve ahlaki değerler konusunda derin farklılıklar sergilemesinden kaynaklanmaktadır. Dinlerin, devletlerin ve kültürlerin iyi, doğru veya adil olanı tanımlama biçimleri birbirinden önemli ölçüde ayrılmaktadır. Bu durum, ortak bir ahlaki çerçeve üzerinde fikir birliğine varılamamasını beraberinde getirmektedir ki, Cameron’a göre, bu konsensüs eksikliği YZ’nin hizalanmasını imkansız kılmaktadır. Toplumsal uzlaşının yokluğu, teknolojik ilerlemenin yönünü belirsizleştiren temel bir faktördür.

Üstelik, mevcut duruma dezenformasyon ve kasıtlı yanlış bilginin yayılması gibi etkenler de eklenince, insanlığın ortak bir çözüm üretme kabiliyeti daha da düşmektedir. Bu karmaşık tablo içinde, YZ’ye milyarlarca dolar yatırım yapılması, Cameron’ın belirttiği üzere, zamanında bir çözüm bulunamadan kontrolsüz bir ilerlemenin yolunu açmaktadır. Yönetmen, bu hızlı ve finanse edilen gelişimin, mevcut uzlaşmazlıklarla birleştiğinde ciddi sonuçlar doğurabileceği konusunda uyarıda bulunmaktadır.

Cameron, yapay zekayı iki ana kategoriye ayırarak ele almaktadır: ‘küçük YZ’ olarak adlandırdığı üretken yapay zeka ve ‘Büyük YZ’ olarak tanımladığı daha geniş çaplı, varoluşsal tehdit oluşturabilecek sistemler. Üretken yapay zekaya karşı kişisel olarak olumsuz bir tutum sergilemediğini belirten yönetmen, ancak ‘Avatar’ filmlerinin yapımında bu tür teknolojilerin kullanılmadığını ve oyuncuların yerine geçmek yerine, onların performanslarının onurlandırıldığını açıkça ifade etmiştir. Bu ayrım, onun YZ’ye bakış açısının nüanslarını gözler önüne sermektedir.

Yapımcının görüşüne göre, Hollywood sektörü üretken YZ’nin kullanımı konusunda kendi içinde bir denetim mekanizması oluşturarak dengeyi bulacaktır. Ancak bu süreç, insanlığın ‘Büyük YZ’den kaynaklanan varoluşsal tehdidin üstesinden gelebilmesine bağlıdır. Sanatçıların ve genel olarak insanlığın varlığını sürdürebilmesi, ancak bu daha büyük ölçekli ve temel YZ sorunlarının çözümlenmesiyle mümkün olacaktır. Dolayısıyla, sektör içi adaptasyon stratejileri, daha geniş bir global ve etik çerçevenin içinde değerlendirilmelidir.

Bu durum, Cameron’ın teknolojik gelişmelerin sadece teknik değil, aynı zamanda derin etik ve toplumsal boyutlara sahip olduğunu vurgulayan uyarılarının önemini pekiştirmektedir. Kendi filmleriyle defalarca geleceğin teknolojilerine yön vermiş bir isim olarak, onun YZ’nin hizalanması ve insan konsensüsü eksikliği hakkındaki yorumları, sadece Hollywood için değil, tüm dünya için kritik bir tartışma başlatmaktadır. ‘Avatar: Fire and Ash’ filminin 19 Aralık’ta gösterime girmesiyle birlikte, Cameron’ın YZ’ye yönelik bu net tavrı, teknoloji ve etik ilişkisi üzerine düşünceleri daha da canlandırmaktadır.